Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі фишингтік сайттар арқылы азаматтардың жеке деректерін ұрлаумен, алаяқтарды банктердің қауіпсіздігі қызметі ретінде немесе кредит алу үшін сатып алушы ретінде жасырумен, бастапқы биометриялық сәйкестендіруді қолдан жасау әрекеттерімен байланысты интернет-алаяқтықтың жиілеп кеткен. Бұл туралы dauletten.kz-ке сілтеме жасаған 4tagan.kz ақпарттық агенттігі хабарлайды.
Интернеттегі алаяқтықтың мынадай схемалары шамалы нұсқаларымен кең таралған:
1. Фишингтік сайттардағы деректерді ұрлау
Алаяқтар фишингтік ресурстар (конкурстар, сауалнамалар мен сыйлықтар бар жалған сайттар) арқылы азаматтардың интернет-банкингтен логинін (телефон нөмірін) және құпиясөзін ұрлайды. Қаскүнемдер байланыс операторларының осалдығын пайдаланып, жәбірленушінің нөмірінен қоңыраулар мен SMS-ті өздеріне бағыттауға тырысады. Содан кейін интернет-банкинг арқылы олардан барлық ақша қаражатын алады.
Тәуекелдерді айналып өтудің ең сенімді жолы – мұндай ұсыныстарды мүлдем елемеу. Тегін ірімшік тек тышқан қақпанында болатыны белгілі. Егер сіз сілтемені ашып, фишингтік сайтқа кірсеңіз, браузердің тарихын тазалап, мұндай қателерді қайталамауыңыз керек.
2. Кредит алу үшін сатып алушы ретінде жасырыну
Сатып алушының атын жамылған алаяқтар электрондық сауда алаңының сатушысына қоңырау шалып, төлем жасау сылтауымен дербес деректер мен төлем деректемелерін сұрайды. Алынған дербес және төлем деректері бойынша алаяқтар сатушының банктік картасына аудара отырып, сатушының атына ірі сомаға кредит ресімдейді. Әрі қарай олар сатушыдан алаяқтың картасына «артық» аударылған ақшаны қайтаруды сұрайды немесе сатып алудан мүлдем бас тартады және барлық ақшаны қайтаруды сұрайды.
WhatsApp, Telegram және басқа мессенджерлер арқылы ешқашан жеке деректер мен төлем деректемелерін үшінші тұлғаларға бермеңіз. Сіздің деректеріңізді алаяқтар пайдалануы мүмкін.
