Соңғы үш жылда Қазақстанда пирамидалық схемалармен күресу жүйесі айтарлықтай өзгерді. Қаржы мониторингі агенттігінің өкілі Әлібек Әбділов:
— Жауапты департаменттердің жұмысы сапалы түрде қайта құрылды. Ал, тергеу органдарының пирамидаларына қарсы белсенді күрес, құқық қорғау және қаржы бөлімдерін үйлестіру және заңдарды қатайту өз нәтижесін беріп жатқаны анық. Дегенмен де қылмыстық істер санының жыл сайынғы өсуі билік жұмысының көрсеткіші ғана емес, сонымен қатар пирамидалардың өз тауашаларын қалпына келтіріп, сақтай алғанының жанама белгісі болып табылады.
Агенттік тізілімінің (реестр) пайда болуы және басқа да түсіндіру жұмыстары қазақстандықтарды күмәнді инвестициялардан қорғамайды. Бірқатар сарапшылар бұған Қазақстан азаматтарының қаржылық сауаттылығының жоқтығын «кінәлі» етеді.
Бұл пирамидалардың жетістігі тек «ашкөздіктің» немесе «қаржылық сауатсыздықтың» салдары емес екенін білдіреді. Бұл өз шешімін күтіп отырған қазақстандық қоғамның жүйелі әлеуметтік-экономикалық мәселелерінің көрінісі. Мұндай жағдайларда алаяқтар әрқашан өздері үшін қандай да тиімділік табатыны анық.
2022 жылдың 12 шілдесінде Қазақстанда пирамидалық жарнаманы қылмыстық жауапкершілікке тартатын заң қабылданды. 2014 жылғы заң бойынша оған тек әкімшілік жауапкершілік жүктелді. Шілдеден кейін пирамидаларды жарнамалаушылар үшін 2 жылдан 4 жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасы тағайындалуы мүмкін (қылмыстың ауырлығына байланысты). Жаңа қылмыстық заң қабылданғаннан кейін күш құрылымдарының алаяқтық схемаларды ашудағы белсенділігі артты. Қазақстанда пирамидалық схемалармен күресу жүйесі айтарлықтай өзгерді.
Қаржы саласының мамандары ел халқын қаржыдай сауаттылығын дамытуға, сақтық шараларын қабылдауға шақырады.
