Фейк ақпарат дегеніміз не? Фейк жаңалық дегеніміз – шындыққа жанаспайтын, алайда шынайы дереккөз ретінде ұсынылып, қоғамды жаңылыстыруға бағытталатын ақпарат. Жалпы фейк жаңалықтар екі санатқа бөлінеді. Алғашқысында автор материалдың ішінде жалған ақпарат бар екенінен хабардар болса, екіншісінде жалған ақпараттың барын білмей, бірақ белгілі бір көзқарасқа баса назар аударту мақсатында әдейі фейк ақпаратты таратуы мүмкін. Бұл туралы kaz.inform.kz-ке сілтеме жасаған 4tagan.kz жазады.
Жалпы дезинформация жаңа құбылыс емес. «Фейк ақпарат» термині ХІХ ғасырдан бастап қолданыста. Бірақ интернет пен әлеуметтік желілер жалған ақпаратты жасау және тарату тәсілін өзгертті. Интернет пайда болғанға дейін адамдар жаңалықты негізінен бұқаралық ақпарат құралдарынан алатын. Ал БАҚ қызметкерлерінен кәсіби этиканың қатаң стандарттарын сақтау талап етілетін. Алайда интернеттің таралуымен жаңалықтар мен ақпаратты жариялаудың, бөлісудің және тұтынудың жаңа тәсілдері пайда болып, бақылау стандарттары мен редакциялық нормалар өзгерді. Көпшілік қазір ақпаратты әлеуметтік желілерден немесе басқа да ақпарат көздерінен алатын болғандықтан, адамдар жаңалықтың шынайылығына күмәнмен қарай бастады. Edelman trust barometer халықаралық зерттеу агенттігінің мәліметінше, 2020-2021 жылдары дүниежүзінде бұқаралық ақпарат құралдарына деген сенім 8%-ға төмендеген. Ал 2021 жылы жүргізілген сауалнамаға сәйкес, әлемде адамдардың 53%-ы әлі де БАҚ-қа сенеді. Бұл әлем халқының жартысынан астамы болса да, 2020 жылғы 61%-дан айтарлықтай азайып отыр. Адамдардың көпшілігі (61%) БАҚ-қа деген сенімін жоғалтуының басты себебі ретінде объективтіліктің жоқтығын көрсеткен. Сонымен қатар 59%-ы жаңалықтар ұйымдары өздерінің идеологиясын қолдау үшін ақпаратты асыра сілтеп жібереді немесе толығымен қолдан жасайды деп санайды.
